Cách đây hơn nửa thế kỷ Bộ trưởng Bộ Giáo dục ký Nghị định thành lập Phân hiệu Đại học Sư phạm Vinh, đánh dấu một sự kiện quan trọng, lần đầu tiên trong lịch sử, một trường đại học được xây dựng trên đất Nghệ An. Đồng thời, Bộ Giáo dục đã quyết định cử 17 cán bộ giảng dạy vào công tác tại Phân hiệu. Đó là những cán bộ giảng dạy đầu tiên, trong đó ngành Chính trị có hai thầy: Thầy Phạm Hạo và thầy Phạm Huy Phương những cán bộ đầu tiên của bộ môn sau này và khoa GDCT hiện nay         


        Những năm 60, 70, trong điều kiện Trường sơ tán, Đảng ủy Trường có chủ trường cán bộ giảng dạy Mác – Lênin vừa làm công tác giảng dạy vừa làm công tác Đảng, công tác tư tưởng, chính trị và được bố trí công tác và giảng dạy tại các khóa đào tạo. Trong điều kiện đó, cùng với Đảng ủy trường, cán bộ giảng dạy  Mác – Lênin đã thực sự đi đầu và đóng vai trò quan trọng trong công tác chính trị, tư tưởng, nhiều cán bộ giảng dạy Mác – Lênin là bí thư Chi bộ, phó bí thư Chi bộ của các khóa đào tạo. 

        Năm học 1973 - 1974, Nhà trường bắt đầu thực hiện chương trình đào tạo 4 năm, để thực hiện nhiệm vụ chiến lược đó, tháng 9 năm 1974, Trường Đại học Sư phạm Vinh quyết định thành lập bộ môn Mác – Lênin. Sau hơn 10 năm xây dựng và phát triển, Tháng 9 năm 1985, Bộ trưởng Bộ Giáo dục đã ký quyết địn cho phép thành lập khoa Giáo dục Chính trị tại trường Đại học Sư phạm Vinh. Năm học 1986 - 1987, khoa Giáo dục Chính trị chính thức tuyển sinh khoá đầu tiên đào tạo giáo viên trình độ Đại học ngành Giáo dục Chính trị.

        Từ bộ môn Mác-Lênin đến khoa Giáo dục Chính trị vững mạnh hôm nay là kết quả phấn đấu bền bỉ, liên tục, sáng tạo và đầy bản lĩnh của các thế hệ lãnh đạo, thầy, cô giáo, cán bộ, học viên, sinh viên của Khoa trong suốt 30 năm qua. 


        30 năm xây dựng và phát triển, đội ngũ cán bộ của khoa không ngừng lớn mạnh, số cán bộ có học hàm, học vị ngày càng nhiều. Nhiều đồng chí hiện nay đang giữ các chức vụ chủ chốt trong trường và trong các khoa đào tạo. Quy mô và hình thức đào tạo của khoa ngày càng mở rộng.      

        Năm học 1991 - 1992 là năm khởi đầu thực hiện chủ trương đổi mới của ngành, nhận thức được vai trò vị trí của Khoa trong sự nghiệp đổi mới đất nước và sự chuyển mình của Trường Đại Sư phạm Vinh thành Trường Đại học Vinh đa ngành, khoa GDCT là một trong những khoa đã chủ động đi tiên phong liên kết với Đại học Luật Hà Nội, Đại học Tổng hợp Hà Nội, Viện đại học mở Hà Nội, Đại học Nông nghiệp I Hà nội đào tạo cử nhân Luật, cử nhân Kinh tế       

        Tháng 4 năm 2001, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định  đổi tên Trường Đại học Sư phạm Vinh thành Trường Đại học Vinh. Thực hiện nhiệm vụ đó, trường chuẩn bị thành lập các khoa mới, đào tạo các ngành mới. Khoa khoa Giáo dục Chính trị được Đảng ủy, Ban giám hiệu nhà trường giao nhiệm vụ chuẩn bị điều kiện để xây dựng Khoa Kinh tế và đó là tiền thân của khoa kinh tế, Trường Đại học Vinh hiện  nay.        

 

        Nhận thức được yêu cầu sự đổi mới của đất nước, sự phát triển của nhà trường nhiều cán bộ của khoa được cử đi học nghiên cứu sinh và bảo vệ thành công luận án tiến sỹ: TS. Đoàn Minh Duệ, TS. Bùi Văn Dũng, TS. Nguyễn Thái Sơn, TS. Đinh Thế Định, TS. Nguyễn Lương Bằng, TS. Nguyễn Đăng Bằng, TS. Trần Viết Quang, TS. Đinh Trung Thành, TS. Nguyễn Văn Thiện, TS.Vũ Thị Phương Lê, TS. Phạm Thị Bình, TS. Nguyễn Văn Trung, TS. Đinh Ngọc Thắng. Nhiều cán bộ của Khoa được Nhà nước phong hàm Phó giáo sư: PGS. Đoàn Minh Duệ, PGS. Nguyễn Lương Bằng, PGS. Nguyễn Đăng Bằng, PGS. Nguyễn Thái Sơn, PGS. Đinh Thế Định, PGS. Trần Viết Quang, PGS. Bùi Văn Dũng. Từ đây, khoa Giáo dục Chính trị có đủ điều kiện để khẳng định và vững bước trên con đường phát triển.

        Đại hội đại biểu Đảng bộ Trường Đại học Vinh lần thứ XXVIII (tháng 10/2003) trên cơ sở phân tích, đánh giá tình hình kinh tế, xã hội của đất nước và tỉnh Nghệ An, căn cứ quy hoạch mạng lưới các trường Đại học và Cao đẳng của Bộ GD&ĐT, đã khẳng định hướng phát triển của Trường trong giai đoạn mới: "Giữ vững chất lượng đào tạo các ngành sư phạm, tranh thủ mọi điều kiện để đa dạng hoá loại hình đào tạo, quyết tâm đưa Trường Đại học Vinh trở thành trung tâm văn hoá, khoa học của các tỉnh Bắc miền Trung và cả nước". Thực hiện nghị quyết của Đại hội đại biểu Đảng bộ Trường, Đảng ủy, Ban chủ nhiệm khoa Giáo dục Chính trị dựa trên thế mạnh về chuyên môn và đội ngũ của Khoa và đã chuẩn bị công phu về chương trình về nhân lực cho việc đào tạo các ngành mới.       


        Ngày 16/3/2005 Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành quyết định  cho phép khoa Giáo dục Chính trị thuộc Trường Đại học Vinh được đào tạo mã ngành Cử nhân Chính trị - Luật. Ngày 8/9/2006 Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành quyết định số 4941 cho phép khoa Giáo dục Chính trị thuộc Trường Đại học Vinh được đào tạo trình độ đại học hệ chính quy ngành Cử nhân Luật.  Trên cơ sở đó, năm 2008 Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành quyết định cho phép thành lập khoa Luật thuộc Trường Đại học Vinh trên cơ sở Bộ môn Luật của khoa Giáo dục Chính trị. Thực hiện quyết định của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, các cán bộ ngành Luật từ khoa Giáo dục Chính trị được tách ra để thành lập Khoa Luật. 

        Bên cạnh sự lớn mạnh của công tác đào tạo Đại học, cùng với sự phát triển đào tạo Sau Đại học của Nhà trường, khoa Giáo dục Chính trị đã có sự chuẩn bị công phu, cẩn thận từ nhân sự đến nội dung, chương trình cho Đề án đào tạo Thạc sĩ chuyên ngành. Với kết quả đó, năm 2006 Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ký quyết định giao nhiệm vụ đào tạo sau đại học chuyên ngành Lý luận và phương pháp dạy học Bộ môn Giáo dục Chính trị và 6 năm sau, năm 2012 Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ký quyết định giao nhiệm vụ đào tạo sau đại học chuyên ngành Chính trị học cho khoa Giáo dục Chính trị           

        Với đội ngũ và quy mô đào tạo, Khoa Giáo dục Chính trị khẳng định về vị thế, về chất lượng đội ngũ cán bộ, về loại hình, quy mô và chất lượng đào tạo không những trong trường Đại học Vinh mà trong phạm vị cả nước. 


        Trong suốt quá trình 30 năm xây dựng và phát triển, Khoa Giáo dục Chính trị luôn xác định hoạt động đào tạo là hoạt động cơ bản và có ý nghĩa sống còn. Từ khi thành lập đến nay, Khoa được giao nhiệm vụ đào tạo hệ cử nhân chính quy các ngành: Sư phạm Giáo dục Chính trị, Cử nhân khoa học Chính trị - Luật, Cử nhân Luật, Sư phạm Giáo dục Chính trị - Giáo dục quốc phòng, Cử nhân Chính trị học. Trải qua 30 năm thực hiện nhiệm vụ đào tạo, khoa Giáo dục Chính trị đã góp phần đào tạo cho đất nước trên 3.000 sinh viên, học viên. Sinh viên, học viên của khoa tốt nghiệp đã bước vào đời một cách chững chạc, vững vàng, hạnh phúc trong cuộc sống gia đình và trưởng thành nhanh chóng trong công tác. Nhiều anh, chị đã có học hàm, học vị: Phó giáo sư, Tiến sỹ, Thạc sỹ là các nhà khoa học đầu ngành, là các nhà quản lý có uy tín cao với các chức vụ từ Bí thư, phó bí thư các tỉnh; Bí thư, phó bí thư, chủ tich, phó chủ tịch các huyện,giám đốc các sở, hiệu trưởng, phó hiệu trưởng các trường cao đẳng, các trường chính trị, các trường phổ thông là nhừng giảng viên, giáo viên giỏi, mẫu mực.  Kết quả đó đã khẳng định bản lĩnh, thương hiệu của khoa Giáo dục Chính trị.

        Hoạt động nghiên cứu khoa học được coi trọng nhằm nâng cao chất lượng dạy học và phục vụ các mục tiêu kinh tế – xã hội của địa phương. Tính đến năm 2016, cán bộ giảng dạy của khoa đã biên soạn và tham gia biên soạn trên 35 giáo trình, hơn 30 giáo án điện tử cùng nhiều tài liệu tham khảo và sách chuyên khảo khác. Biên soạn và công bố những kết quả nghiên cứu nhằm phục vụ các mục tiêu kinh tế - xã hội của địa phương. Trong vòng 10 năm gần đây, cán bộ của Khoa đã tham gia nghiên cứu 25 đề tài cấp Nhà nước, cấp Bộ, cấp Tỉnh, xuất bản một số đầu sách về địa phương; đã đăng tải trên 300 bài báo khoa học trên các tạp chí khác nhau như: Tạp chí Triết học, Tạp chí Cộng sản, Tạp chí nghiên cứu lý luận, Tạp chí giáo dục lý luận, Tạp chí Lịch sử Đảng, Tạp chí Giáo dục, Tạp chí Nghiên cứu Đông Nam Á, Tạp chí Nghiên cứu kinh tế, Tạp chí Kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương, Tạp chí Khoa học Trường Đại học Vinh... Khoa đã tổ chức thành công nhiều Hội thảo khoa học cấp quốc gia, quốc tế. Tất cả những hội thảo đó đã đóng góp nhiều ý nghĩa quan trọng trong công tác nghiên cứu khoa học và đào tạo của khoa.  

        Bên cạnh hoạt động nghiên cứu khoa học của cán bộ giảng dạy, Khoa còn chú trọng đẩy mạnh phong trào nghiên cứu khoa học của sinh viên. Hàng năm, vào đầu năm học, Khoa tổ chức Hội nghị học tốt để các thầy cô và sinh viên, học viên cao học  giúp đỡ sinh viên năm thứ nhất về phương pháp học tập, nghiên cứu. Tổ chức Hội nghị khoa học cho sinh viên, khuyến khích các em tham gia Giải thưởng sinh viên nghiên cứu khoa học cấp Bộ. Đến nay, sinh viên của Khoa đã đạt 2 giải Nhì, 1 giải Ba, 6 giải Khuyến khích về nghiên cứu khoa học do Bộ Giáo dục và Đào tạo trao tặng.    

        30 năm xây dựng và phát triển, Khoa GDCT đã hun đúc nên một truyền thống đã trở thành bản sắc của một khoa giáo dục lý luận. Đó là bản lĩnh vững vàng, kiên định trước mọi khó khăn, trước những biến động phức tạp, đó là truyền thống đoàn kết nhất trí, tất cả vì mục tiêu xây dựng Khoa, xây dựng trường phát triển toàn diện và bền vững; đó là truyền thống dám đi đầu, dám nghĩ, dám làm, dám vượt qua mọi thử thách để trở thành một địa chỉ tin cậy, nơi tạo dựng tương lai của biết bao thế hệ sinh viên, học viên, khẳng định thương hiệu của khoa không chỉ trong khu vực mà trong phạm vi cả nước.    

        Năm học 2016 -2017, với đội ngũ cán bộ: 7 Phó giáo sư, 17 Tiến sĩ và 20 thạc sĩ chuyên ngành, Khoa Giáo dục Chính với chức năng nhiệm vụ: Đào tạo trình độ đại học các ngành: Sư phạm Giáo dục chính trị, Chính trị học; Đào tạo trình độ thạc sĩ các chuyên ngành: Lý luận và phương pháp dạy học bộ môn Giáo dục chính trị, Chính trị học trên 5 địa điểm đào tạo: Trường Đại học Vinh, Trường Đại học Sài Gòn, Trường Đại học Đồng Tháp, Trường Đại học Kinh tế- Kỹ thuật Long An, Trường Đại học Kinh tế - Kỹ thuật Vĩnh Long; Giảng dạy các môn Lý luận chính trị cho sinh viên; Giảng dạy Triết học cho học viên Sau đại học trong trường; Nghiên cứu và ứng dụng khoa học vào thực tiễn.      

        Tháng 10/2016 Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành quyết định về giao nhiệm vụ đào tạo trình độ Tiến sĩ chuyên ngành Chính trị học cho khoa Giáo dục Chính trị, Trường Đại học Vinh. 

        30 năm xây dựng và phát triển, mỗi bước đi của khoa gắn liền với sự phát triển và trưởng thành của trường Đại học Vinh. Trên con đường đó, hiện nay đang có nhiều cơ hội để phát triển, nhưng đồng thời cũng đang đặt ra nhiều thử thách. Với bản lĩnh vốn có và truyền thống 30 năm, cán bộ, giảng viên và sinh viên, học viên Khoa GDCT tiếp tục xây dựng khối đoàn kết, nhất trí, phát huy dân chủ, làm tốt công tác chính trị tư tưởng, tăng cường xây dựng đội ngũ cán bộ, thường xuyên hoàn thiện và cập nhật các chương trình đào tạo, đổi phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng đào tạo, góp phần xây dựng trường Đại học Vinh trở thành trường Đại học trọng điểm, thành viên của mạng lưới các trường đại học Đông Nam Á.